Wat is TENS?

TENS (Transcutane Elektrische NeuroStimulatie)

TENS is een behandeling die vooral bij pijnbestrijding wordt toegepast. TENS staat voor 'Transcutane Elektrische NeuroStimulatie', oftewel prikkeling van zenuwen via de huid (transcutaan) door middel van stroom. De stroom die bij TENS wordt gebruikt is niet gevaarlijk. Bij het gebruik van een TENS-apparaat bepaalt u als gebruikster zelf de sterkte van de elektrische impulsen. Deze impulsen voelen prettig aan, als een licht kriebelend of kloppend gevoel.


Een belangrijk voordeel van TENS is dat de behandeling nagenoeg geen bijwerkingen heeft, ook niet bij langdurig gebruik. Bovendien zijn TENS-apparaten zeer eenvoudig in gebruik en kunt u de behandeling zelf thuis uitvoeren. Moderne TENS-apparaten zijn meestal niet veel groter dan een smartphone en voorzien van een eenvoudige toetsbediening.


Elektrische neurostimulatie is uitvoerig wetenschappelijk onderzocht. TENSwordt al meer dan 50 jaar door artsen en therapeuten ingezet. TENS kan bij een scala aan pijnklachten worden toegepast en is een effectieve behandelmethode.


Indicaties voor TENS

In de meeste gevallen wordt TENS toegepast voor de behandeling van pijnklachten. TENS kan bij veel verschillende soorten pijn worden gebruikt, waaronder ook bevallingspijn. Al in de jaren 70 zijn daarover de eerste onderzoeksresultaten gepubliceerd.

 

Het gebruik van TENS-apparaten

De stroom van een TENS-apparaat wordt via elektroden op de huid overgebracht. Daarvoor moet u de elektroden eerst aanbrengen. Meestal worden daarvoor zelfklevende elektroden gebruikt, die direct op de huid kunnen worden geplakt. Het is ook mogelijk rubberen elektroden te gebruiken. Deze moeten voor de behandeling met elektrodengel worden ingesmeerd en met pleisters op de huid worden bevestigd. Welke soort elektroden u wilt gebruiken is een kwestie van persoonlijke voorkeur en bepaalt u zelf. De elektroden sluit u vervolgens met een kabeltje op het TENS-apparaat aan en u bent klaar om te beginnen met de behandeling.

 

Op de meeste TENS-apparaten kunt u kiezen uit een aantal standaardprogramma’s voor het bestrijden van verschillende soorten pijn. Het belangrijkste verschil tussen de diverse programma’s is de frequentie. De frequentie is het aantal stroomimpulsen dat het TENS-apparaat per seconde afgeeft. Over de werking van de verschillende frequenties kunt u in het volgende hoofdstuk meer lezen.


De stroomsterkte (intensiteit) gedurende de behandeling met TENS is vrij instelbaar. U hebt zelf in de hand hoe sterk u de stroom voelt. Zo kunt u op elk moment tijdens de behandeling bepalen of de stroomsterkte voor u prettig is of dat u deze hoger of lager wilt instellen.

 

Hoe werkt TENS?

Behandeling met TENS oefent invloed uit op de zenuwen in ons lichaam. De afzonderlijke frequenties hebben daarbij een verschillend effect.


Bij een lage frequentie als 2 Hz (= Hertz) worden per seconde 2 elektrische impulsen afgegeven. Deze impulsen worden als een kloppend gevoel onder de TENS-elektroden waargenomen. Als u nu bij een lage frequentie de stroomsterkte stap voor stap verhoogt, zult u al snel merken dat de spieren onder de elektroden zich met elke stroomimpuls aanspannen. Door deze spiertrekkingen worden in het lichaam bepaalde stoffen afgegeven. Dit zijn bijvoorbeeld endorfinen (de zogenoemde 'gelukshormonen'), die ervoor zorgen dat pijn onderdrukt wordt.


Bij een hogere frequentie als 100 Hz worden 100 impulsen per seconde afgegeven. Deze geven een kriebelend gevoel en bewerkstelligen dat pijnprikkels niet meer of in mindere mate aan de hersenen worden doorgegeven. Dat werkt zo: stel dat een zenuw al een paar uur een pijnprikkel aan de hersenen doorgeeft. Als dezelfde zenuw nu door een elektrische impuls wordt geprikkeld, neemt de zenuw de nieuwe impuls als dringender en belangrijker waar. Doordat de zenuw niet twee impulsen tegelijkertijd kan geleiden, zal doorgaans de nieuwe, 'belangrijkere' prikkel worden doorgegeven, en niet meer de pijn. Bij een hogere frequentie wordt op die manier de pijngeleiding geremd.

 

Contra-indicaties en voorzorgsmaatregelen bij TENS

Wanneer mag u TENS niet gebruiken? Kijk hiervoor onder Contra-indicaties | bijwerkingen. Hier staan ook welke voorzorgmaatregelen u in acht moet nemen bij het gebruik van TENS in het algemeen en in het bijzonder tijdens de zwangerschap.